Badanie USG dla ciężarnych – kalendarz, cel

Badanie USG dla ciężarnych to informacje o tym jak rozwija się płód.

Badanie ultrasonograficzne pozwala dziecko zmierzyć, ocenić proporcje wzrostu, wcześnie wykryć nieprawidłowości i je usunąć. 

dr Maciej Lewandowski – specjalista ginekolog położnik, lew-lew.com.pl

Jaki jest dokładny kalendarz badań USG w ciąży i czemu one służą?

W kalendarzu zakontraktowanym przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)  są 3 badania ultrasonograficzne (USG) wykonywane rutynowo u każdej kobiety ciężarnej, do których kobieta ma prawo.

Pierwsze badanie ultrasonograficzne obywa się  pomiędzy 11 a 14 tygodniem ciąży, drugie około 20 tygodnia ciąży (plus/minus 2 tygodnie) – jest to badanie potocznie nazywane połówkowym USG. Trzeci termin ustalany jest po 30 tygodniu ciąży.

Dlaczego warto robić badania USG

Ta rutynowa diagnostyka ultrasonograficzna służy określeniu kilku istotnych spraw – tak jak cała opieka nad kobietą ciężarną, jest filozofią szukania dziury w całym. Warto zaznaczyć, że my nie sterujemy przebiegiem ciąży. Gdyby kobieta nie chodziła do lekarza w ogóle, a byłaby zdrowa, to bez naszej ingerencji i naszych konsultacji dotrwała by do końca ciąży i urodziła o czasie. Niestety tylko pewien procent kobiet,  ma taki bezproblemowy przebieg ciąży. Sporo kobiet ma problemy zdrowotne podczas ciąży, które dotyczą jej i dziecka; z tego powodu przez cały czas upewniamy się czy wszystko jest dobrze. Dlatego właśnie kobiety są badane przez ginekologa położnika i zlecane im są  okresowe badania. Dlatego  te 3 badania USG są  minimum, które przy fizjologicznym przebiegu ciąży powinny być wykonane, żeby się upewnić, że wszystko jest dobrze.

Co wiemy dzięki USG

Badanie USG jest bardzo cennym uzupełnieniem badania ginekologicznego. Jeżeli mamy pacjentkę, która ma np. bardzo duże tyłozgięcie macicy (trzon idzie ku kości krzyżowej a nie w stronę brzucha ),albo pacjentka jest bardzo otyła i trudno ją zbadać, wymacać narząd rodny pomiędzy tzw. ręką zewnętrzną, która dotyka brzucha, a palcami, które znajdują się w pochwie – w takich wypadkach zobrazowanie tego, co się dzieje w narządzie rodnym ma istotne znaczenie. Jesteśmy na przykład w stanie określić wiek ciążowy.

Pierwsze USG

Pomiędzy 11 a 14 tygodniem określamy wiek ciążowy z największą możliwą dokładnością, jakie oferują te badania. Pod koniec ciąży rozrzut jeśli chodzi o określanie wieku ciążowego jest dużo większy, ponieważ jedna kobieta urodzi zdrowe dziecko o wadze 2,5 kg, a druga o wadze 4 kg. U kobiet, które trudno  zbadać, gdy mają nieregularne cykle możemy tylko polegać na liczeniu czasu trwania ciąży od ostatniej miesiączki – to badanie daje nam podstawową informację co do wieku ciążowego, określa również określa czy jest to ciąża pojedyncza, czy może mnoga. W przypadku ciąży mnogiej ustalamy wszelkie parametry, tzn. ile jest dzieci, czy są to jednoowodniowe, dwuowodniowe, jednokosmówkowe czy dwukosmówkowe bliźniaki.

Badanie struktur anatomicznych dziecka 

Następną kwestią są struktury anatomiczne dziecka – to jest ważne z punktu diagnostyki prenatalnej, chodzi o aberracje chromosomalne – znamy je przede wszystkim pod nazwą Zespołu Downa;  istnieją również inne aberracje: zespół Edwardsa, zespół Patau. Pewne cechy anatomiczne dziecka możemy rozpoznać, jeśli jest ono chore, choć czasami obraz USG jest prawidłowy, a dziecko jednak ma chorobę genetyczną.

Badanie ultrasonograficzne
Ultrasonografia wykorzystuje do badania tkanek ultradźwięki. Dzięki tej metodzie możliwe jest wykrywanie nawet drobnych patologii i zmian. Od pierwszej wojny światowej inżynieria pracowała nad metoda badania metali, dopiero po drugiej wojnie zaczęto badać możliwości diagnostyczne USG, a od lat 60 stanowią standardowe wyposażenie szpitali. Aparat USG składa się z emitera oraz odbiornika fali ultradźwiękowej. Emiter wysyła falę o określonej częstotliwości w stronę tkanki, która rozchodząc się w nim odbija się na granicy ośrodka i wraca do odbiornika. W ultrasonografii medycznej wykorzystywane są częstotliwości z zakresu ok. 2-50 MHz. Fala ultradźwiękowa generowana jest oraz przetwarzana w impulsy elektryczne przy użyciu kryształów piezoelektrycznych.

Poprzez badanie USG określamy również lokalizację łożyska, długość szyjki macicy, zwłaszcza jeżeli jest ona po przebytych zabiegach. To są wszystkie te czynniki, które lekarz wykonujący badanie USG jest w stanie nam opisać.

Drugie badanie USG

Drugie badanie USG, tzw. połówkowe pozwala na jeszcze dokładniejszą ocenę anatomii dziecka oraz określenie harmonii jego rozwoju wewnątrzmacicznego. Określa czy wszystko przebiega prawidłowo,  czy w przebiegu trwania ciąży nie wystąpiły jakieś zaburzenia zdrowotne, które mogą rzutować na sposób zajęcia się taką pacjentką: trzeba zbadać czy pacjentka nadal może pracować, być w domu czy też dzieje się coś co wymaga wyjaśnienia. Pamiętajmy o tym, że to co się dzieje w jamie macicy najczęściej nie daje kobiecie żadnych dolegliwości. Dlatego ocena ultrasonograficzna tego co się dzieje wewnątrz macicy jest bardzo istotna.

Trzecie badanie USG

Trzecie badanie USG po 30 tygodniu ciąży jest badaniem, które pozwala nam jeszcze dokładniej przyjrzeć się dziecku bo jest ono po prostu większe i pewne rzeczy łatwiej zauważyć. Możemy również ocenić harmonię jego rozwoju, lokalizację łożyska i prawidłowość wszystkich procesów, które są bardzo istotne dla prawidłowego rozwoju ciąży. Wtedy też określamy prognozy dla dalszego rozwoju ciąży, aż do momentu rozwiązania.

Dodatkowe badania USG

Czasem istnieją wskazania, aby wykonać więcej badań USG, o czym decyduje lekarz prowadzący. Zdarza się, że trzeba tych badań wykonać więcej bo np. pacjentka ma stwierdzoną jakąś nieprawidłowość i trafia do szpitala na oddział  patologii ciąży, gdzie się monitoruje problem. To jest przewaga badania USG nad klasycznym badaniem rentgenowskim, ponieważ ekspozycja na ultradźwięki przy nowoczesnych aparatach jest praktycznie bez znaczenia, natomiast naświetlanie promieniowaniem rentgenowskim musi być odpowiednio limitowane aby nie zaszkodzić zdrowiu człowieka.

Summary
Badanie USG dla ciężarnych - kalendarz, cel
Title
Badanie USG dla ciężarnych - kalendarz, cel
Description

W kalendarzu zakontraktowanym przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) są 3 badania ultrasonograficzne (USG) wykonywane rutynowo u każdej kobiety ciężarnej, do których kobieta ma prawo. Pierwsze badanie ultrasonograficzne obywa się pomiędzy 11 a 14 tygodniem ciąży, drugie około 20 tygodnia ciąży (plus/minus 2 tygodnie) - jest to badanie potocznie nazywane połówkowym USG. Trzeci termin ustalany jest po 30 tygodniu ciąży. Czemu służą te badania i dlaczego są obowiązkowe wyjaśnia dr Maciej Lewandowski, ginekolog

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *